کارتون | چراغی به دنبال حقیقت

امیرمنصور رحیمیان | شهرآرانیوز - مسیر پیشرفت برای آدم‌ها از وقتی شروع شد که با فرایند حل معما آشنا شد و سوال کردن را شروع کرد. معما‌هایی که آدم با حل کردن هرکدام از آن ها، به کشفیات جدیدی دست پیدا کرد، ولی بعضی معما‌ها با ظاهری ساده و کودکانه، تا الان بدون پاسخ مانده است؛ سوالاتی که با پیدا شدن جواب هرکدام، قسمتی از تاریخ و عقبه فرهنگی و تحقیقاتی نسل بشر، به بار می‌نشیند. نمونه‌های این سوالات هم آن قدر زیاد است که فرصت شمردن آن‌ها را در این یادداشت کوتاه ندارم. ولی معروف‌ترین این دست سوالات، همان سوال پیش پاافتاده و درعین حال اساسی «اول مرغ پدید آمده است یا تخم مرغ» است.

فیلسوفان زیادی تابه حال برای حل این معما‌ها تلاش و پاسخ‌هایی هم برای آن پیدا کرده اند، وای این سوال از ذهن آدم‌ها پاک نشده و به قول معروف، عده زیادی از آن‌ها را قانع نکرده است. «می‌هایی کریست»، کارتونیست کاربلد رومانیایی، با نگاهی به این گونه سوال‌ها و اتفاقات حول وحوش آن ها، اثری را خلق کرده است که در آن، به چیزی فراتر از موضوع مورد بحث نگاه می‌کند. او فانوسی دریایی را تصویر کرده است که در شبی مهتابی و با وجود دریایی آرام، درحال نورافشانی است. در میانه آسمان، جایی در حدود نقطه طلایی اثر، ماه را کشیده است که به صورت قرص کامل، در آسمان شب درحال تلألو است.

اثر با نگاهی به نقاشی‌های فراواقعی ترسیم شده و خالق آن، نور فانوس را طوری طراحی کرده است که مستقیم به حجم روشن ماه می‌رسد. می‌هایی کریست برای اینکه مخاطب را به بیراهه نبرد و به چیزی غیر از آنچه خودش می‌خواهد، فکر نکند، دریا را آرام و بدون هیچ اتفاق خاصی کشیده است. در این اثر، این سوال اساسی در ذهن مخاطب ایجاد می‌شود که آیا نور فانوس از مهتاب گرفته شده یا ماه با نور فانوس روشن شده است؟ معمایی که در ظاهر، ساده و در عمق، پیچیده است. فانوس دریایی همواره روشن است و چه کسی می‌تواند منکر نورافشانی ماه شود؟ این سوالی است که می‌شود آن را به چیز‌های بزرگ تری هم نسبت داد؛ هرچند، خود هنرمند در یک سوم پایینی قاب تصویر با انعکاس نور ماه در دریایی آرام پاسخ را به تصویر کشیده و کافی است مخاطب چراغ را بردار دو به جست وجو بپردازد.